:: دوره 8، شماره 30 - ( زمستان 1394 ) ::
جلد 8 شماره 30 صفحات 117-138 برگشت به فهرست نسخه ها
تفسیری نو از واقع‌گرایی علامه طباطبایی
وحید یادگاری سرور، دکتر عنایت الله شریفی
دانشگاه قم
چکیده:   (3047 مشاهده)

با توجه تفسیرهایی که از دیدگاه اعتباریات علامه طباطبایی شده است هر خواننده‌ای با تفاسیر متعدد و برداشت‌های مبهم روبروست. لذا در این مقاله بر اساس مبانی فلسفی اصالت وجود، تشکیکی بودن مراتب وجود و علم حضوری به واقعیات علامه و برداشتی نو از واقع‌گرایی ایشان در صدد ایضاح نظریه اعتباریات هستیم. در بررسی‌های معرفت شناسی باید ملاحظه شود؛ دو قلمرو جدا از هم به نام واقعیات و ارزش‌ها وجود دارد که بر مبنای دریافت حضوری انسان به خود و افعال خویش علم حضوری دارد و علم حضوری خطابردار و استدلال‌پذیر نیست پس انسان در مرتبه اول با حضور فعل اخلاقی در نزد خود واقعیت جملات اخلاقی را درک می‌کند. هنگام اخبار از این واقعیت چاره‌ای ندارد تا تصور و تصدیقی از این حقیقت دریافتی خود در قالب موضوع و محمول یا مسندالیه و مسند به صورت علم حصولی بیان کند؛ در نهایت، واقعیت ارزش اخلاقی نوعی از ایجاد و خَلق معانی است که انسان از نبود به عالم بود انشاء می‌کند. عدم توجه به احکام این دو قلمرو ادراکی و اصالت وجودی، تشکیک وجود نظام فلسفی علامه، هر تفسیری از دیدگاه ایشان غیر از ابهام چیزی برای خوانندگان در پی نخواهد داشت. بررسی مفاهیم اخلاقی، معیار صدق و کذب اخلاقی، انگیزش اخلاقی، معنای جملات اخلاقی از دیدگاه علامه مربوط به حوزه ادراک حصولی است.

واژه‌های کلیدی: نظریه‌ی اعتباریات، واقع‌گرایی، ارزش، حُسن، قبح، علامه طباطبایی.
متن کامل [PDF 236 kb]   (774 دریافت)    
نوع مطالعه: نظری | موضوع مقاله: اخلاق هنجاری(با رویکرد اسلامی)
دریافت: 1395/12/19 | پذیرش: 1395/12/19 | انتشار: 1395/12/19


XML   English Abstract   Print



دوره 8، شماره 30 - ( زمستان 1394 ) برگشت به فهرست نسخه ها