fa مؤلفه‌ها و شواهد اخلاق تقریب‌گرایانه در تفسیر مجمع البیان طبرسی فرا اخلاق(با رویکرد اسلامی) ethics نظری theoretic <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.5pt;">&laquo;اخلاق تقریب‌گرایانه&raquo; در تفسیر، تلاشی است برای نزدیک کردن پیروان مذاهب اسلامی برپایه‌ی اصول مشترک که هدف نهاییِ آن، ایجاد اتّحادی معنی‌دار میان مذاهب است. طبرسی در تفسیر </span></span><span style="font-family:Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">مجمع البیان</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.5pt;"> چنین رویکردی را اتّخاذ کرده و از جمله مفسران شیعی است که در عین حفظ اصول، تلاش نموده&nbsp; تا در سراسر تفسیر خود، از برجسته‌سازی موضوعاتی که محل اختلاف میان مذاهب بوده است، بپرهیزد. در رویکرد طبرسی، مؤلفه‌هایی نظیر مؤاخات، دوری از تعصّب، حفظ سیاق آیات و پرهیز از تفسیرهای باطنی، رعایت اصل احترام در ذکر اقوال فقهای اهل سنّت و رعایت اعتدال را در موضوعات صرفاً کلامی می‌توان معیار قرار داد تا اخلاق تقریب‌گرایانه او را برجسته ساخت. پژوهش حاضر بر آن است تا این مؤلفه‌های بنیادین و نیز شواهد اخلاق تقریب‌گرایانه را در مجمع البیان بررسی کند. بی‌شک، با عنایت به اوضاع کنونی کشورهای مسلمان، چنین پژوهشی می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌تواند گامی در راستای تقویت اتحاد کشورهای مسلمان باشد.</span></span></div> <div style="text-align: justify;">&nbsp;&ldquo;Approximative ethics&rdquo; in hermeneutics is an attempt to bring closer the followers of Islamic denominations on the basis of common principles whose ultimate goal is to create a meaningful unity among denominations. Tabarsi has taken such an approach in Majma ol-Bayan Explication and is one of the Shiite commentators who tried to avoid highlighting issues that have been a point of contention among denominations throughout his interpretation while preserving the principles. In Tabarsi&rsquo;s approach, components such as brotherhood, avoidance of bias, preservation of the register of verses and avoidance of esoteric interpretations, observation of the principle of respect in mentioning the quotations of Sunni jurists and observation of moderation in purely theological subjects can be used as criteria to highlight his approximative ethics. The present study intends to examine these fundamental components as well as the indications of approximative ethics in Majma ol-Bayan. Undoubtedly, given the status quo in Muslim countries, such a study could be a step towards strengthening the unity among Muslim countries.</div> تفسیر قرآن, مجمع البیان, طبرسی, تقریب. Koranic explication, Majma ol-Bayan, Tabarsi, approximation. 151 172 http://akhlagh.maaref.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1061-2&slc_lang=fa&sid=1 Mostafa Rezvani مصطفی رضوانی mostafarez2@gmail.com 10031947532846005288 10031947532846005288 No PhD in Koranic and Hadith Sciences at Isfahan University. دانشجوی دکتری علوم قرآن و حدیث دانشگاه اصفهان Mohammad Reza Haji Esma’ili محمدرضا حاجی اسماعیلی m.hajis1@yahoo.com 10031947532846005289 10031947532846005289 Yes Professor and faculty member of Theology Department at Isfahan University (Corresponding Author). استاد تمام و عضو هیأت علمی گروه‌ الهیات دانشگاه ‌اصفهان