fa رویکرد عرفانی به اخلاق در مقایسه با رویکرد روایی اخلاق هنجاری(با رویکرد اسلامی) Normative ethics نظری theoretic <p dir="RTL" style="text-align: justify;">از ابتدای اسلام دو رویکرد مشخص حدیثی و عرفانی به اخلاق وجود داشته است. مسئله مورد توجه این مقاله، مختصات رویکرد اهل عرفان به اخلاق و تفاوت آن با مختصات رویکرد محدثان به اخلاق است. تفاوت‌های این دو رویکرد عبارتند از: 1.&nbsp;هدف از اخلاقیات در رویکرد اول لذت‌های مادی بهشت است اما در رویکرد دوم هدف معرفت حق و تجلیات صفات اوست. 2. رعایت اخلاق در عرفان عملی برای تحقق سالک به اخلاق الله مطرح می‌شود. 3. در رویکرد اول اخلاقیات صفاتی تلقی می‌شود که در تصحیح روابط اجتماعی اثر مثبت دارد، اما در رویکرد دوم اهمیت اخلاق به خاطر تأثیر آن در رسیدن به معرفت الهی است. 4. اخلاق حسنه از دید اخلاق روایی کرامت‌های نفسانی هستند. اما از دید اهل عرفان، اخلاق حسنه اخلاق الهی و ظهور صفات خداوند در فرد می‌باشند. 5. در رویکرد اول خودبینی مطلقا نفی نمی‌شود ولی در عرفان عملی افنای نفس مطرح می‌گردد. 6. در اخلاق حدیثی همیشه با عقل سر و کار هست ولی در عرفان عملی عشق الهی و جذبه کارگشا محسوب می‌شود. 7. اعتدال مورد نظر در عرفان عملی به خلاف علم اخلاق اعتدال قوا نیست بلکه اعتدال در ظهور صفات الهی است. در برخی موارد نیز اعتدال تعریف نمی‌شود.</p> <p style="text-align: justify;">Since the beginning of Islam, there have been two clear mystical and narrative approaches to ethics. The focus of this study is on the features of the mystical approach to ethics and their differences with those of the narrators&rsquo; approach. The differences of these two approaches include: 1. The purpose of ethics in the first approach is the material pleasures of heaven while in the second one the purpose is God&rsquo;s knowledge and manifestation of His attributes; 2. Observing ethics in practical mysticism is a habit of the seeker about divine ethics; 3. In the first approach, ethics is assumed as the characteristics having positive effects on correcting social relationships but in the second approach, the significance of ethics is its effect on reaching God&rsquo;s knowledge; 4. From the viewpoint of narrative ethics, good moral is spiritual dignity, and from viewpoint of the mystics, divine moral and appearance of God&rsquo;s traits are in individual; 5. Self-conceit is not absolutely excluded&nbsp; in the first approach while in practical mysticism, destruction of soul is concerned. 7. Unlike science of ethics, the esteemed moderation in practical mysticism is not the balance of powers but it is the appearance of God&rsquo;s traits and in some cases, moderation is not defined.</p> اخلاق عرفانی, عرفان عملی, اخلاق روایی, کرامت نفسانی, فنای فی الله, ‌مقایسه اخلاق و عرفان. Mystical Ethics, Practical Mysticism, Narrative Ethics, Spiritual Dignity, Ethics vs. Mysticism 139 154 http://akhlagh.maaref.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-19&slc_lang=fa&sid=1 Mehdi Eftekhar مهدی افتخار 1003194753284600515 1003194753284600515 No دانشگاه سمنان Atefeh Bank عاطفه بانک a.b49ph@yahoo.com 1003194753284600516 1003194753284600516 Yes دانشگاه پیام نور سمنان