:: دوره 17، شماره 66 - ( زمستان 1403 ) ::
جلد 17 شماره 66 صفحات 14-145 برگشت به فهرست نسخه ها
«احسانی بودن تربیت» در پرتو امکان‌سنجی قاعده «احسان به دیگران» از منظر فقه تربیتی
سیدنقی موسوی*
گروه آموزشی علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران.
چکیده:   (390 مشاهده)
إحسان و نیکوکاری یکی از مهمترین اصول اخلاقی اسلام است و تعاملات تربیتی هم مشمول این اصول اخلاقی است؛ اما «إحسانی بودن تربیت» از چه وزن و اولویتی در فقه تربیتی برخوردار است و «آموزشِ احسانی» و «آموزشِ پولی» در ادبیات «تجاری­سازی دانش و آموزش» چه نسبتی با یکدیگر دارد؟ مساله نوشتار حاضر عبارت است از صورتبندی «إحسان به دیگران» به مثابه یک قاعده در فقه تربیتی. روش تحقیق، روش توصیفی و استنباطی و اجتهادی است. برخی از نتایج حاصله به قرار زیر است: إحسان، عبارت است از إنفاع و دفع ضرر از/به دیگران بصورت تبرعی که هم دارای حُسن فعلی است و هم فاعلی و بصورت مطلق مستحب است و این استحباب شامل روابط تربیتی میان معلم و متعلم هم می­شود. إحسان به مثابه یک رویکرد در نظریه تربیت اسلامی، هم هدف تربیت، هم محتوای تربیت، هم در شمار اصول و روش­های تربیت جای دارد. «إحسانی بودن/شدن تربیت» هم  «اخلاقی بودن/شدن تربیت» را به دنبال دارد و هم شبهه «اخلاق­ستیزیِ فقه» را در فقه تربیتی بلااثر می­کند. در خوانش اسلامی، تعلیم، بیع نیست و معلم، بایع و تاجر نمی­باشد. 
واژه‌های کلیدی: تربیت مُحسنانه، نیکوکاری، معلم مُحسن، معلم فروشنده، قاعده احسان
متن کامل [PDF 436 kb]   (190 دریافت)    
نوع مطالعه: بنیادی | موضوع مقاله: اخلاق هنجاری(با رویکرد اسلامی)
دریافت: 1403/10/3 | پذیرش: 1403/12/8 | انتشار: 1403/12/23


XML   English Abstract   Print



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 17، شماره 66 - ( زمستان 1403 ) برگشت به فهرست نسخه ها